Röportaj Soruları: Öğretmene, Bir Meslek Sahibine Ve Aile Büyüklerine Ne Sorulur?

• Ödevin konusu ve istenen soru sayısına göre aşağıdaki akışlardan seçim yapın; bütün soruları sormanız gerekmez.
• Görüşmeden önce kayıt iznini ve cevapların nerede paylaşılacağını ayrı ayrı konuşun.
• Kurgusal cevapları ödevinize gerçek yanıt olarak geçirmeyin; görüştüğünüz kişinin kendi sözlerini kaydedin.

Bir Öğretmene Sorulacak Röportaj Soruları

Bu sorular, öğretmeni bir işe uygunluğu açısından değerlendirmek için değil, mesleğini ve sınıf deneyimlerini tanımak için hazırlanmıştır. İlk soruyla tanışabilir, ders örnekleriyle konuşmayı ayrıntılandırabilir ve son soruyla öğretmenin eklemek istediklerine yer açabilirsiniz.

1. Kendinizi ve öğretmenlik alanınızı kısaca tanıtır mısınız?
2. Öğretmenliği seçmenizde neler etkili oldu?
3. İlk dersinizden aklınızda ne kaldı?
4. Bir dersinizi hazırlarken nereden başlıyorsunuz?
5. Öğrencilerin bir konuyu anlamadığını fark ettiğinizde ne yapıyorsunuz?
6. Derse katılmakta çekinen bir öğrenciyi nasıl destekliyorsunuz?
7. Kullandığınız bir yöntemi somut bir ders örneğiyle anlatır mısınız?
8. Öğrencilerinizden öğrendiğiniz bir şeyi paylaşır mısınız?
9. Mesleğinizde zorlandığınız bir durumu nasıl ele aldınız?
10. Öğretmenlik anlayışınız zaman içinde nasıl değişti?
11. Öğretmen olmak isteyen bir öğrenciye ne önerirsiniz?
12. Sormadığım, eklemek istediğiniz bir konu var mı?

Soruyu öğretmenin branşına göre daraltabilirsiniz. Matematik öğretmenine “Bir problemi farklı yollarla çözdüğünüz bir dersi anlatır mısınız?”, resim öğretmenine ise “Bir öğrencinin çizim fikrini geliştirmesine nasıl yardımcı oldunuz?” diye sorabilirsiniz.

1. soruya verilebilecek kurgusal cevap: “Kesirleri kağıt katlayarak anlattım. Öğrenciler de kendi katladıkları kağıtlarda yarımı ve çeyreği gösterdi.”

Bu cevaptan doğan takip sorusu: “Öğrencilerin verdiği örnekler, konuyu nasıl anladıkları hakkında size ne gösterdi?” Böylece yalnızca kullanılan yöntemi değil, öğretmenin o derste ne gözlemlediğini de sorarsınız.

Bir Meslek Sahibine Sorulacak 20 Röportaj Sorusu

Mahallenizdeki bir terziyle, tamirciyle, esnafla veya başka bir meslek sahibiyle görüşürken mesleğe girişten günlük işlere doğru ilerleyebilirsiniz. Aşağıdaki 20 meslek röportajı sorusunu kişinin yaptığı işe göre uyarlayın.

1. Kendinizi ve yaptığınız işi kısaca tanıtır mısınız?
2. Bu mesleği seçmeye nasıl karar verdiniz?
3. Mesleğinizi öğrenirken nasıl bir eğitimden geçtiniz?
4. İlk iş deneyiminizden aklınızda ne kaldı?
5. Bir iş gününüz başından sonuna kadar nasıl geçiyor?
6. Gün içinde en çok hangi işe zaman ayırıyorsunuz?
7. En sık kullandığınız araçlar nelerdir?
8. Bu işte hangi beceriler size yardımcı oluyor?
9. İşinizin sizi en çok zorlayan yanı nedir?
10. Karşılaştığınız bir sorunu nasıl çözdüğünüzü anlatır mısınız?
11. Yaptığınız işten memnuniyet duyduğunuz bir olayı paylaşır mısınız?
12. Mesleğiniz hakkında yanlış bilindiğini düşündüğünüz bir şey var mı?
13. Bir işi tamamlamak için kimlerle birlikte çalışıyorsunuz?
14. Yoğun günlerde işlerin sırasına nasıl karar veriyorsunuz?
15. Mesleğe yeni başladığınızda öğrenmekte zorlandığınız şey neydi?
16. Mesleğe başladığınızdan beri işinizde neler değişti?
17. Yeni bir bilgi veya beceri öğrenmek için hangi kaynaklardan yararlanıyorsunuz?
18. Yaptığınız işin günlük yaşamınıza nasıl bir etkisi var?
19. Bu mesleğe başlayacak birine vereceğiniz en önemli öneri nedir?
20. Eklemek istediğiniz, konuşmadığımız bir konu var mı?

1. soruya bir terzinin verebileceği kurgusal cevap: “Bir pantolonun paçasında iki tarafın ölçüsü farklı çıktı. Önce ölçüyü yeniden aldım, sonra dikişi düzelttim. İki paçayı aynı boya getirdim.”

Bu cevaptan doğan takip sorusu: “Ölçü farkını hangi aşamada fark ettiniz?” Cevapta işin son kontrolünden söz edilirse, bir sonraki sorunuzu da o kontrole göre kurabilirsiniz.

Maaş gibi kişisel konuları ödeve otomatik olarak eklemeyin. Konuyla doğrudan ilgiliyse önce kişinin bu konuda konuşmak isteyip istemediğini sorun; cevap vermemeyi seçerse başka bir soruya geçin.

Aile Büyükleriyle Röportaj İçin Kısa Bir Soru Akışı

Aile tarihi ödevinde bütün bir yaşamı tek görüşmede anlatmasını istemek yerine, çocukluk veya okul yılları gibi bir döneme odaklanabilirsiniz. Şu kısa akış, tanışma niteliğindeki bir girişten belirli bir anıya ve kapanışa ilerler:

1. Çocukluğunuzun geçtiği yeri kısaca anlatır mısınız?
2. O yıllarda sıradan bir gününüz nasıl geçerdi?
3. Çocukluğunuzdan aklınızda kalan bir okul gününü anlatır mısınız?
4. Ailenizde birlikte sürdürdüğünüz bir geleneği nasıl hatırlıyorsunuz?
5. Varsa, sakladığınız eski bir eşyanın sizin için ne anlamı olduğunu anlatır mısınız?
6. Henüz sormadığım, aile tarihimizle ilgili paylaşmak istediğiniz bir anı var mı?

1. soruya verilebilecek kurgusal cevap: “Okulda bir gösteri için afiş çizmiştim. Afişi girişe astığımızda arkadaşlarım da gösteriyi sormaya başlamıştı.”

Bu cevaptan doğan takip sorusu: “Afişte neler çizmiştiniz?” Soruyu hatırlanan ayrıntıya bağlayın; kişi tarihi veya başka bir ayrıntıyı hatırlamıyorsa tahmin yürütmesi için ısrar etmeyin.

Ödev dışında daha serbest bir sohbet başlatmak isterseniz aile büyükleriyle sohbet soruları farklı anılara geçmek için ek başlangıçlar sunar.

Röportajda Takip Sorusu Nasıl Sorulur?

Takip sorusu, verilen cevaptaki bir ayrıntıyı açıklığa kavuşturan veya genişleten yeni sorudur. Hazırladığınız listedeki sıradaki soruya hemen geçmek yerine, kişinin söylediği bir olayı, kararı ya da kelimeyi açmasını isteyin.

Anı ve deneyimleri kaydetmeye yönelik Oral History Association rehberi, açık uçlu sorular sormayı, yani cevabı evet veya hayırla sınırlamamayı önerir. Rehber, cevapları dikkatle dinlemeyi ve açıklama ya da ayrıntı isteyen takip soruları sormayı da vurgular.

Örneğin “İşim zor” cevabı gelirse “En son hangi işte zorlandınız?” diye sorabilirsiniz. Kişi zaman yetiştiremediğini anlatırsa “Zaman daraldığında hangi işi önce yaptınız?” sorusuyla devam edebilirsiniz. Bunlar varsayımsal örneklerdir; gerçek takip sorusunu duyduğunuz cevaba göre seçin.

Sorunun içine beklediğiniz cevabı yerleştirmeyin. “Teknoloji dersleri daha iyi yapıyor, değil mi?” yerine “Derslerde teknoloji kullanımı hakkında ne düşünüyorsunuz?” diye sorun. Aynı anda birkaç konu sormak yerine bir soruyu bitirin, cevabı dinleyin, ardından gerekirse ayrıntı isteyin.

Görüşmeden Önce Kayıt Ve Paylaşım İzni Nasıl Konuşulur?

Görüşmeye bir soru planıyla ve kayıt ile paylaşımın sınırlarını konuşarak başlayın. Oral History Association rehberi de ana konuların ve genel soruların önceden hazırlanmasını, kaydın nasıl alınacağının ve kullanılacağının görüşülen kişiye açıklanmasını önerir.

1. Konuyu açıklayın. Röportajın hangi ödev için yapıldığını ve neler hakkında konuşmak istediğinizi söyleyin. Yaklaşık ne kadar zaman ayırabileceğinizi birlikte belirleyin.
2. Kayıt iznini ayrı sorun. “Cevaplarınızı doğru yazabilmek için ses kaydı almam uygun mu?” diyebilirsiniz. Kişi istemezse kayıt almayın; not tutmayı teklif edin.
3. Paylaşım iznini ayrıca sorun. “Bu cevapları ödevimde yazıp sınıfta paylaşmam uygun mu?” diye açıklığa kavuşturun. İnternette yayımlamayı düşünüyorsanız bunu da ayrıca belirtin.
4. Soruyu geçme seçeneğini söyleyin. “Yanıtlamak istemediğiniz bir soru olursa geçebiliriz” diyebilirsiniz. Görüşme sırasında bu tercihe uyun.
5. Başkalarının kimliğini koruyun. Öğrenci veya müşteri adlarını istemek yerine, ilgili olayın kimlik belirtmeden anlatılmasını rica edin.

Rehber, mümkünse arka plan gürültüsü ve dikkat dağıtıcı unsurların az olduğu bir yer seçilmesini önerir. Yaklaşık görüşme süresinin iki tarafça önceden kararlaştırılmasını da ister; koşullar değişirse görüşme kısaltılabilir veya iki tarafın kabulüyle uzatılabilir.

Görüşülen kişinin bazı konuları konuşmak istememesi, rehberde saygı gösterilmesi gereken bir tercih olarak ele alınır. Kişi bir soruyu geçmek isterse gerekçe açıklamasını istemeden başka bir soruya geçin.

Röportaj Cevapları Nasıl Yazıya Geçirilir?

Ödeviniz soru-cevap düzenindeyse her sorunun altına görüşmede verilen cevabı yazın. Gerçek cevabı yukarıdaki kurgusal örneklere benzetmek için değiştirmeyin.

Oral History Association rehberi, anlatan kişinin bakış açısını korumayı ve gerçek bilgi olarak aktarılan ayrıntıları mümkün olduğunda doğrulamayı önerir. Metni hazırlarken şu sırayı izleyebilirsiniz:

1. Notları ve varsa kaydı gözden geçirin. İsim, meslek adı veya tarih gibi ayrıntılarda emin olmadığınız noktaları görüşülen kişiye sorun. Hatırlanmayan cevabı kendiniz tamamlamayın.
2. Alıntı ile özeti ayırın. Bir cümleyi kişinin söylediği biçimde aktarıyorsanız tırnak kullanın. Cevabı kendi kelimelerinizle kısaltıyorsanız bunu doğrudan alıntı gibi göstermeyin ve anlamını değiştirmeyin.
3. Belirsizliği koruyun. Kişi “Sanırım o yıllarda” veya “Yaklaşık on yaşındaydım” dediyse bu ifadeleri kesin bir tarihe ya da yaşa çevirmeyin. Bir anının anlatılması, içindeki her ayrıntının doğrulandığı anlamına gelmez.
4. Kısa bir giriş ekleyin. Kiminle, hangi konuda ve ne amaçla görüştüğünüzü anlatın. Özel adres gibi ödev için gerekmeyen kişisel bilgileri yazmayın.

Aile tarihi görüşmesini yayımlamadan önce, rehberde önerildiği gibi, mümkünse anlatan kişiye metni veya kaydı inceleyip onaylama fırsatı verin.

---

Sıkça Sorulan Sorular

<!– wp:rank-math/faq-block {"questions": [{"title": "Röportaj Her Zaman Soru-Cevap Biçiminde Mi Yazılır?", "content": "Hayır. Okul ödeviniz soru-cevap düzeni istiyorsa bu biçimi kullanabilirsiniz. Milli Eğitim Bakanlığının 2013 tarihli Haber Röportaj materyali, haber röportajını görüşmeleri soru-cevap halinde sıralamak yerine haber anlatımıyla sunulan bir tür olarak tanımlar. Ödevde haber-röportaj metni isteniyorsa yalnızca soruları ve cevapları sıralamak yerine, görüşmeden yararlanarak bağlantılı bir metin hazırlayın.”, “visible”: true}]} –>