B2B E-Ticaret Nedir? Bayi Portalı, Özel Fiyat Ve Sipariş Akışı

• Özel fiyat, toplu sipariş ve açık hesapla satış, B2B’nin zorunlu koşulları değildir; işletmenin çalışma biçimine göre kullanılır.
• Yazılım seçiminde aylık ücretin yanında bayi siparişinin nasıl işlendiğini, muhasebeye hangi bilgilerin aktarıldığını ve ek giderleri değerlendirin.

B2B İle B2C Arasındaki Fark Nedir?

B2B’de alıcı, işletmesi için satın alan başka bir işletmedir. B2C’de ise kişisel ihtiyacı için alışveriş yapan tüketicidir. İşletmeler arası mal veya hizmet satışı anlamındaki B2B terimi, ürünün mutlaka yeniden satılacağını veya siparişin yüksek adetli olacağını söylemez.

Örneğin bir işletmenin çalışanları için internetten iş kıyafeti satın aldığını varsayın. Kıyafetler yeniden satılmasa da alıcı işletme olduğu için bu işlem B2B kapsamındadır. Aynı kıyafeti kişisel kullanımı için satın alan tüketiciye yapılan satış ise B2C’dir.

B2B, alıcı ile satıcı arasındaki ilişkiyi; e-ticaret ise işlemin yürütüldüğü dijital kanalı anlatır. Ticaret Bakanlığının e-ticaret tanımı, tarafların fiziksel olarak karşı karşıya gelmeden elektronik ortamda gerçekleştirdiği çevrim içi ekonomik ve ticari faaliyetleri kapsar.

Bayi Portalında Özel Fiyat Ve Cari Hesap Nasıl Çalışır?

Bayi portalı, bayinin hesabına girerek kendisine tanımlanan koşulları gördüğü ve sipariş gibi işlemleri yaptığı alandır. B2B yazılımı ise satıcının bu alanı, müşteri kurallarını ve ilgili kayıtları yönetmesini sağlar. “Bayi sipariş sistemi” adı özellikle sipariş işlemlerini vurgular; yalnız ürün adından bütün özelliklerin bulunduğu sonucu çıkarılamaz.

T-Soft’un B2B çözümünde aşağıdaki işlevler açıklanır. Bunlar sağlayıcının kendi ürününe ilişkin beyanlarıdır; her B2B paketinde aynı kapsamın bulunduğu anlamına gelmez.

• Bayiye özel fiyat: Ürünlere bayi veya bayi grubu için farklı fiyatlar tanımlanabilir. Bayi, hesabına girdikten sonra kendisine tanımlanan fiyatla sipariş verebilir.
• Sipariş adet sınırı: Ürün için alınabilecek en az ve en fazla adet belirlenebilir. Bu sınırlar bayi ve perakende müşteri için farklı olabilir.
• Cari hesap: Bayiyle yapılan alışverişin borç, alacak ve ödeme kayıtlarını gösterir. Bayi, hesap hareketlerini ve bakiyesini takip edebilir.
• Açık hesap limiti: Satıcının, henüz ödeme alınmadan verilebilecek siparişler için belirlediği sınırdır. T-Soft, müşteri bazında limit tanımlanabildiğini ve bayi limite ulaştığında ödeme yapması gerektiğini belirtir.

Özel fiyat ile açık hesap izni aynı şey değildir. Bir bayiye indirim tanımlanması, o bayinin ödeme yapmadan sipariş verebileceği anlamına gelmez. Fiyat, ödeme koşulu ve hesap bakiyesi ayrı kurallarla yönetilir.

B2B E-Ticaret Örneği: Bayi Siparişi Nasıl İlerler?

Varsayımsal bir yedek parça toptancısının 20 bayisi için portal açtığını düşünün. İşletme, bayi onayı, özel fiyat ve açık hesap özelliklerini kullanmak istiyorsa örnek sipariş akışı şöyle kurulabilir:

1. Bayi hesabı onaylanır. Satıcı, bayiye uygun fiyat grubunu ve kullanabileceği ödeme koşullarını tanımlar. T-Soft’un açıklamasında onaylanan bayilerin, tanımlanan fiyat statüsüyle sipariş verebildiği belirtilir.
2. Bayi ürünleri seçer. Hesabına giren bayi kendi fiyatlarını görür. Sipariş adet sınırı tanımlanmışsa ürün miktarını bu kurala göre belirler.
3. Ödeme koşulu uygulanır. Peşin çalışan bayi ödeme adımına geçer. Açık hesap izni bulunan bayi için tanımlanan limit dikkate alınır.
4. Sipariş kayda alınır. Satıcı siparişi kendi iş akışında işler. Muhasebe bağlantısı kurulmuşsa desteklenen sipariş bilgileri ilgili programa aktarılır.
5. Ödemeler ve bakiye takip edilir. Bayinin sipariş kayıtları ile yaptığı ödemeler hesap hareketlerinde izlenir.

Yeni sipariş vermek ile ödeme yapmak da aynı işlem değildir. T-Soft, bayinin herhangi bir sipariş oluşturmadan sisteme girip kartla ödeme gönderebildiğini ayrıca açıklar. Bu nedenle portalın yalnız sipariş alıp almadığını değil, siparişten bağımsız ödeme işlemlerini destekleyip desteklemediğini de netleştirin.

ERP Entegrasyonunda Hangi Bilgi Nereye Aktarılır?

ERP, kurumsal kaynak planlama yazılımının kısaltmasıdır; sipariş, stok ve muhasebe gibi işleri bir arada yönetmek için kullanılır. Entegrasyon ise bayi portalıyla bu yazılım arasında bilgi aktarılmasını sağlayan bağlantıdır.

T-Soft’un açıklamasında sipariş ve ödeme bilgilerinin aktarım yönleri şöyle belirtilir:

Aktarılan Bilgi	Kaynak	Hedef
Sitedeki sipariş ve ödemeler	E-ticaret sitesi	Muhasebe programı
Muhasebeye elle girilen sipariş ve ödeme hareketleri	Muhasebe programı	E-ticaret sitesi

Bu açıklama, stok ve fatura bilgilerinin de her programda aynı şekilde aktarıldığını göstermez. Teklifte kullanılan muhasebe programının adı ve sürümüyle birlikte aktarılacak bilgiler, aktarım yönü ve güncelleme sıklığı açıkça yazılmalıdır. Bağlantı kesildiğinde kaydın nasıl tamamlanacağı da belirlenmelidir.

B2B işlevlerinin yanında genel altyapı seçeneklerini değerlendirmek için e-ticaret altyapısı rehberindeki entegrasyon ve toplam maliyet başlıklarından yararlanabilirsiniz.

B2B E-Ticaret Yazılımı Seçerken Hangi Akış Gösterilmeli?

Bir paketin veya “script” adıyla sunulan hazır yazılımın uygunluğunu anlamak için yalnız özellik listesine bakmak yeterli değildir. Kendi sipariş kurallarınızı içeren bir gösterim isteyin. Böylece “özel fiyat var” gibi genel bir ifadenin işletmenizde hangi işi karşılayacağını görebilirsiniz.

Örnek bir demo talebi şu işlemleri içerebilir:

• Aynı ürünün iki bayi hesabında farklı fiyatlarla gösterilmesi.
• Sipariş alt sınırına uymayan miktar girildiğinde sistemin ne yaptığının gösterilmesi.
• Açık hesap limiti aşılınca siparişin durdurulup durdurulmadığının veya onaya gönderilip gönderilmediğinin açıklanması.
• Bir sipariş ve ardından yapılan ödemenin bayi hesabında ve muhasebe programında ayrı ayrı gösterilmesi.

Teklifte bu işlemlerin hangilerinin pakete dahil olduğunu, hangilerinin ek geliştirme istediğini yazılı alın. Kurulum, güncelleme, yedekleme ve teknik destek sorumluluğunun kimde olduğunu da belirtin. Ürün, ödeme ve kargo ayarlarının genel sırası için e-ticaret sitesi kurma rehberine geçebilirsiniz.

B2B E-Ticaret Paketinde Hangi Giderler Ayrı Hesaplanır?

Aylık abonelik, varsa yazılımın satış komisyonu, ek uygulama bedeli, fatura kontörü ve kargo gideri teklifte ayrı gösterilmelidir. Satış komisyonunu, banka veya ödeme kuruluşunun işlem kesintisiyle karıştırmayın. Fatura kontörü ise e-belge hizmetinde belge düzenlemek için kullanılan kullanım birimini ifade eder; ücretlendirme koşulunu ilgili teklifte ayrıca sorun.

Aşağıdaki hesap tamamen varsayımsaldır; herhangi bir sağlayıcının tarifesi değildir. Örnekte 20 bayiden ayda toplam 100 sipariş alındığı, satış tutarının 200.000 TL olduğu ve her sipariş için bir fatura ile bir kargo gönderisi oluştuğu varsayılmıştır:

• Aylık abonelik: 2.000 TL.
• Yazılımın satış komisyonu: Varsayımsal %1 oranla 200.000 × %1 = 2.000 TL.
• Ek uygulama bedeli: Aylık 300 TL.
• Fatura kontörü: Fatura başına varsayımsal 2 TL karşılıkla 100 × 2 = 200 TL.
• Kargo: Gönderi başına varsayımsal 80 TL ile 100 × 80 = 8.000 TL.

Bu varsayımlarla aylık ara toplam 12.500 TL olur. Bu tutar yalnız yazılım bedeli değildir; listelenen yazılım, belge ve gönderi giderlerinin toplamıdır. Ödeme kuruluşu kesintileri, vergi etkisi, ürün maliyeti ve tek seferlik kurulum veya entegrasyon giderleri hesaba dahil değildir.

Kargo bedeli bayiye ayrıca yansıtılıyorsa işletmenin kargodan doğan net yükü değişir. İlk kurulum ve yıllık yenileme kalemlerini ayrıca ele almak için e-ticaret sitesi kurma maliyeti rehberine bakabilirsiniz.

---

Kaynaklar Ve Son Kontrol

• Ticaret Bakanlığı: Elektronik Ticaret
• Haratres: E-Ticaret – B2B
• T-Soft: B2B Bayi Sistemi Ve E-Ticaret